Pilihan raya negeri (PRN) Negeri Sembilan pada 1 Ogos semakin dilihat sebagai medan persaingan paling penting yang menunjukkan kerjasama BN dan PN bukan sahaja mampu mencabar kerajaan, malah mempunyai laluan yang realistik untuk membentuk kerajaan negeri.
Selepas kejayaan besar BN di Johor dan persepsi bahawa PH semakin lemah di beberapa kawasan luar bandar serta separa bandar, momentum politik dilihat semakin berubah.
Walaupun DAP masih mempunyai beberapa kubu yang kukuh, perkembangan politik semasa ditafsirkan oleh penyokong BN-PN sebagai petunjuk bahawa sokongan terhadap PH sedang mengalami keretakan yang boleh dimanfaatkan secara strategik.
Keputusan PRN pada tahun 2023 menjadi asas penting dalam memahami persaingan kali ini. PH memenangi 17 kerusi, termasuk kesemua 11 kerusi yang ditandingi DAP, manakala BN memperoleh 14 kerusi dan PN memenangi lima.
Namun begitu, banyak kemenangan PH dicapai dengan majoriti yang agak kecil, khususnya di kawasan campuran dan pinggir bandar. Ini bermakna sebahagian besar kerusi tersebut tidak boleh dianggap benar-benar selamat. Sebaliknya, ia kekal sebagai kerusi marginal yang sangat sensitif terhadap perubahan corak pengundian Melayu serta pergerakan pengundi atas pagar.
Keputusan di Johor sebelum ini meningkatkan keyakinan dalam kalangan penyokong BN bahawa sokongan terhadap gabungan itu sedang pulih. BN memenangi 48 daripada 56 kerusi, manakala PH hanya memperoleh lapan.
Walaupun Johor mempunyai sejarah politik dan kekuatan organisasi yang tersendiri, sokongan pengundi Melayu dilihat kembali tertumpu kepada BN, sementara kekuatan undi bandar sahaja tidak lagi mencukupi untuk mengekalkan dominasi PH.
Atas sebab itu, penyokong BN percaya bahawa corak yang hampir sama boleh berlaku di Negeri Sembilan, khususnya di kawasan campuran Melayu.
Sabah turut dijadikan rujukan oleh penyokong analisis ini bagi mengukuhkan satu lagi naratif penting. Mereka berpendapat bahawa PH dan DAP tidak lagi kebal walaupun di kawasan yang suatu ketika dahulu dianggap kukuh.
Walaupun landskap politik Sabah jauh berbeza daripada Semenanjung, mereka melihat pengundi kini semakin pragmatik dengan memberi keutamaan kepada isu ekonomi, pembangunan dan kestabilan politik. Berdasarkan perspektif tersebut, BN-PN dipercayai mempunyai peluang yang lebih besar untuk bersaing di kawasan yang sebelum ini dianggap sukar ditembusi.
Dalam konteks Negeri Sembilan, penyokong BN-PN sering mengenal pasti antara lima hingga lapan kerusi sebagai benar-benar kompetitif. Kerusi-kerusi tersebut lazimnya mempunyai komposisi pengundi Melayu yang besar di samping bilangan pengundi atas pagar yang signifikan.
Satu lawan satu
Mereka berhujah bahawa penyelarasan pertandingan secara satu lawan satu antara BN dan PN mampu meningkatkan peluang kemenangan dengan ketara, terutama di kerusi marginal yang hanya memerlukan sedikit perubahan corak pengundian untuk menukar keputusan.
Kerjasama pilihan raya antara BN dan PN turut mengubah landskap pertandingan. BN bertanding di 25 kerusi manakala PN bertanding di 11 kerusi, sekali gus mengelakkan perpecahan undi pembangkang seperti yang berlaku dalam pilihan raya terdahulu.
Penyokong gabungan ini melihat pendekatan tersebut sebagai memberikan kelebihan matematik yang jelas kerana undi Melayu tidak lagi berpecah, manakala PH dilihat lebih bergantung kepada undi bandar serta bukan Melayu di beberapa kawasan luar bandar dan separa bandar.
Walaupun cabaran penyelarasan jentera masih wujud, penyokong BN-PN berpendapat bahawa penyatuan sokongan Melayu-Islam mewujudkan kelebihan struktur yang penting. Dalam banyak kerusi marginal, majoriti kemenangan sebelum ini hanya melibatkan beberapa ratus undi. Oleh itu, perubahan kecil dalam tingkah laku pengundi sudah memadai untuk menghasilkan keputusan yang berbeza.
Komposisi demografi Negeri Sembilan turut menyokong jangkaan bahawa pertandingan kali ini akan berlangsung dengan sengit. Walaupun pengundi Bumiputera membentuk majoriti, masyarakat Cina dan India masih mempunyai pengaruh besar, khususnya di kawasan bandar seperti Seremban. Namun penyokong BN-PN berpendapat bahawa margin sokongan PH di bandar semakin mengecil, manakala isu ekonomi dan kos sara hidup mengukuhkan kedudukan BN-PN di kawasan pinggir bandar.
Bagi BN, peluang kemenangan dikatakan bergantung kepada tiga faktor utama, iaitu penyatuan undi Melayu, kekuatan calon tempatan dan naratif kestabilan yang diperkukuh selepas kemenangan di Johor.
Penyokong melihat Umno sedang memperoleh semula momentum organisasi, sementara kerjasama dengan PN dianggap mengukuhkan blok pengundi konservatif. MCA dan MIC pula dijangka mengekalkan sokongan bukan Melayu yang mencukupi bagi membolehkan gabungan itu kekal berdaya saing di kawasan campuran.
PH dan DAP pula berhadapan cabaran mempertahankan kerusi yang semakin kompetitif. Walaupun masih mempunyai sokongan yang kukuh di kawasan bandar, isu kos sara hidup, persepsi terhadap prestasi kerajaan dan keletihan politik selepas beberapa kitaran pilihan raya dilihat oleh pengkritik sebagai meningkatkan tekanan terhadap mereka. Banyak kerusi yang sebelum ini dianggap selesa kini dilihat jauh lebih terbuka.
Kesimpulannya, PRN Negeri Sembilan semakin dilihat melangkaui usaha mempertahankan status quo. Dari perspektif penyokong BN-PN, gabungan itu kini mempunyai laluan yang realistik menuju kemenangan melalui penyelarasan calon, momentum Johor serta kelemahan yang dilihat wujud di beberapa kerusi marginal PH.
Bagaimanapun, keputusan muktamad tetap bergantung kepada hari pengundian, dan hanya undi rasmi akan menentukan sama ada jangkaan politik semasa benar-benar diterjemahkan kepada kemenangan pilihan raya.
AZAM MOHD merupakan penganalisis politik-ekonomi.
Tulisan ini tidak semestinya mencerminkan pendirian Malaysiakini.
